€5 miljoen voor Lead4Life
Ontwikkeling van innovatieve radiofarmaca voor de behandeling van kanker
Het onderzoeksprogramma Lead4Life ontvangt €5 miljoen PPS-subsidie van Health~Holland voor de ontwikkeling van lood-212-gebaseerde radiofarmaca voor de behandeling van kanker. Het initiatief van KWF Kankerbestrijding, NRG PALLAS, FAST en Oncode Institute gaat in 2026 van start. Met deze publiek-private samenwerking zet Nederland een belangrijke stap richting een sterke internationale positie in de ontwikkeling en toepassing van een nieuwe generatie radiofarmaceutische kankerbehandelingen.
Lead4Life richt zich op het beschikbaar maken van lood-212 van farmaceutische kwaliteit en op de ontwikkeling van technologieën die nodig zijn om deze radiofarmaca veilig en effectief toe te passen in (pre)klinisch onderzoek en uiteindelijk in behandeling. Omdat productie, technologie en klinische toepassing sterk afhankelijk van elkaar zijn, vraagt deze ontwikkeling om een programmatische en gezamenlijke aanpak.
Samenwerken aan versnelling richting de kliniek
Binnen Lead4Life werken academische onderzoekers, bedrijven, zorgverleners en patiëntvertegenwoordigers nauw samen. Door deze partijen vroegtijdig te verbinden, ontstaat een samenhangende ontwikkelroute waarin nieuwe lood-212-radiofarmaca sneller en doelgerichter kunnen doorstromen van laboratorium naar patiënt.
Het programma draagt bij aan nieuwe behandelopties voor mensen met kanker en versterkt het Nederlandse verdienvermogen. Door innovatie in het mkb te versnellen, (inter)nationale bedrijvigheid aan te trekken en hoogwaardige werkgelegenheid te creëren, bouwt Nederland voort op zijn unieke nucleaire infrastructuur en verstevigt het zijn positie als Europese hub voor radiofarmaceutische ontwikkeling en productie.
Het Lead4Life-programma
Het Lead4Life-programma bestaat uit 2 onderdelen:
Beschikbaarheid van lood-212
Het realiseren van een betrouwbare, niet-exclusieve productie- en leveringsketen voor lood-212 en benodigde precursors van farmaceutische kwaliteit.
Ontwikkeling van ondersteunende technologieën
Technologieën voor klinisch verantwoorde toepassing, zoals dosimetrie, beeldvorming, stralingsbescherming, afvalmanagement en radiobiologische onderbouwing.
Door deze te combineren ontstaat een complete innovatieketen die onderzoekers en bedrijven in staat stelt om nieuwe lood-212-radiofarmaca sneller richting (pre)klinische toepassing te brengen.
“Zekerstellen van schaalbaarheid, betaalbaarheid en continuïteit”
Carla van Gils, Directeur KWF Kankerbestrijding: “Radiofarmaca bieden veelbelovende nieuwe behandelopties voor mensen met kanker en zijn een belangrijk focusgebied binnen het KWF-speerpunt Geneesmiddelen. Met Lead4Life brengen we onderzoekers, bedrijven, zorgverleners en patiëntvertegenwoordigers samen en zetten we een eerste, stevige stap richting de klinische toepassing van innovatieve radiofarmaca die zijn gebaseerd op lood-212.”
Marjolijn Droog, Executive Director Medical Isotope Solutions, NRG PALLAS: “Lood-212 heeft het potentieel om een betekenisvolle impact te hebben op de behandeling van kanker. Met de bouw van de nieuwe reactor voor het produceren van medische isotopen in Petten doet Nederland een substantiële investering op basis waarvan Lead4Life met academische en private partners innovatieve kankerbehandelingen naar de kliniek kan brengen. Tegelijkertijd bouwt het programma aan de essentiële supply-chain en ondersteunende technologie om een betrouwbare keten te borgen, van grondstof tot eindproduct. Onze prioriteit is het zekerstellen van schaalbaarheid, betaalbaarheid en continuïteit op een niet-exclusieve basis, zodat deze therapieën breed beschikbaar komen.”
Waarom lood-212?
Radiofarmaca zijn geneesmiddelen die radioactieve straling heel gericht afleveren bij kankercellen, met zo min mogelijk schade aan gezond weefsel. Bestaande radiofarmaca maken vaak gebruik van bèta-stralers, zoals lutetium-177. Deze worden al succesvol ingezet bij onder andere prostaatkanker en neuro-endocrine tumoren.
Lood-212 werkt als een bron van alfastraling waardoor de straling afgeeft met een hogere energie binnen een zeer klein gebied. Daardoor is het potentieel effectiever in het doden van kankercellen, met behoud van precisie. Dit biedt perspectief op betere behandeluitkomsten, met mogelijke winst in levensverlenging en wellicht zelfs genezing. Met name voor moeilijk behandelbare vormen van kanker kan dit leiden tot een betekenisvolle verbetering van de behandelopties.
Nederland beschikt met de huidige HFR-reactor en de toekomstige PALLAS-reactor in Petten over unieke infrastructuur en expertise om uit te groeien tot een toonaangevende, wereldwijde producent van innovatieve en breed toepasbare radiofarmaca.
Veiligheid van lood-212
Lood-212 wordt toegepast in zeer kleine hoeveelheden en levert radioactieve straling uiterst gericht af bij kankercellen. Het is een alfastraler met een reikwijdte van slechts enkele micrometers, waardoor de straling vrijwel volledig beperkt blijft tot de tumor en nauwelijks gezond weefsel bereikt.
De gebruikte hoeveelheid lood-212 is verwaarloosbaar klein en niet te vergelijken met stabiel lood, dat vroeger werd gebruikt in waterleidingen, verf of benzine. Bovendien heeft lood-212 een korte halfwaardetijd van ongeveer 11 uur. Daardoor neemt de radioactiviteit snel af en blijft de hoeveelheid radioactief afval beperkt en veilig verwerkbaar volgens bestaande regelgeving.